PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
5 (9)/2003
ISSN 1642-0853

Tacy sami są wśród nas


Polskie Towarzystwo Turystyczno-Krajoznawcze od ponad ćwierćwiecza stara się pomóc osobom niepełnosprawnym w realizacji krajoznawczych i turystycznych marzeń i wyciągnąć je z czterech ścian na łono przyrody, na krajoznawcze ścieżki i turystyczne szlaki.

W tym okresie wyszkolono organizatorów turystyki, przodowników i instruktorów fotografii krajoznawczej. Poza tym wspólnie zorganizowano wiele imprez turystycznych ogólnopolskich i regionalnych. Największym jednak osiągnięciem było wydanie" Turystycznego Słownika Języka Migowego" i "Informatora po Warszawie" - dla osób z dysfunkcją nóg, bo spowodowało to wydawanie takich informatorów w innych miastach.

Bardzo ważne dla upowszechniania turystyki wśród niepełnosprawnych były organizowane seminaria:

  • w 1976 r. w Opolu w ramach Światowego Dnia Turystyki nt. turystyki dla osób niepełnosprawnych dla działaczy PTTK pracujących w tym środowisku, na które zaproszono przedstawicieli różnych stowarzyszeń zajmujących się problematyką ON. Seminarium zaowocowało podpisaniem porozumień z Polskim Związkiem Niewidomych i Towarzystwem Walki z Kalectwem oraz współpracą. Praca dla niepełnosprawnych rozszerzyła się na środowiska z dysfunkcją narządów ruchu oraz niewidomych. Wcześniej już współpracowano ze Związkiem Emerytów, Rencistów i Inwalidów - do systemu odznak PTTK wprowadzono odznakę "Turysta Senior".
  • w 1983 w Puławach nt. "Turystyka w środowisku osób niepełnosprawnych", na którym dokonano rozeznania potrzeb poszczególnych środowisk inwalidzkich, a także sformułowano wnioski pod adresem ZG PTTK i zainteresowanych resortów, które wykorzystywano w bieżącej pracy.
  • w 1987 r. w Ośrodku Dzieci Kalekich w Policach nt. "Turystyka i Krajoznawstwo w środowisku młodzieży niepełnosprawnej", którego efektem było organizowanie obozów rehabilitacyjnych dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej.
  • Materiały z sejmiku w Policach wydano drukiem i posłużyły one do późniejszego (1991 r.) wydania książki pod redakcją Tadeusza Łobożewicza "Turystyka ludzi niepełnosprawnych".
  • w 1998 r. w Zamku Królewskim w Warszawie n.t. "Krajoznawstwo i turystyka jako forma aktywności ludzi w starszym wieku". Zorganizowano też wspólnie z Działem Oświatowym Zamku Królewskiego sesję "Obsługa ON w muzeum". Po sesji w Zamku Królewskim wydano "Muzea dostępne dla ON".
  • w 1993 r. w Poznaniu n.t. "Turystyka jako forma rehabilitacji ON - bariery w jej uprawianiu" w celu rozpropagowania w oddziałach PTTK działalności i problematyki Rady oraz pozyskania nowych sojuszników do działalności.
  • w 1994 r. we Wrocławiu nt. "Turystyka wśród dzieci i młodzieży niepełnosprawnej" .
  • w 1995 r. w Olsztynie wspólnie z PZN nt. "Turystyka wśród niewidomych" dla przedstawicieli oddziałów PTTK w celu przybliżenia im problematyki, a głównie metodyki pracy z niewidomymi.
  • w 1999 r. w Białymstoku nt. "Rola krajoznawstwa w życiu osób niepełnosprawnych i kształtowaniu społeczeństwa do niepełnosprawności" - materiały z tego sejmiku wydano drukiem, a podjęte tam wnioski są osnową do dalszej pracy rady.

Działalność wśród osób niepełnosprawnych w Polskim Towarzystwie Turystyczno-Krajoznawczym należy do szczególnie ważnych.

Z chwilą ogłoszenia przez Radę Unii Europy 2003 roku - Europejskim Rokiem Niepełnosprawnych - Zarząd Główny zwrócił się do wszystkich swoich komisji o włączenie się w te obchody. Na nasz apel odpowiedziały niektóre komisje, oto ich zadania:

Rada ds. Turystyki Osób Niepełnosprawnych ZG PTTK organizuje 29-30 marca 2003 r. w Kielcach sejmik krajoznawczy pod hasłem "Razem z PTTK będzie sprawniej".

Sejmik ma na celu wymianę doświadczeń w działalności na rzecz osób niepełnosprawnych oraz wypracowanie najlepszych form działalności w zakresie krajoznawstwa i turystyki aktywnej. Na obradach plenarnych przedstawione zostaną następujące tematy:

1. Krajoznawcze udostępnienie dla osób niepełnosprawnych narodowych dóbr kultury i przyrody.
2. Turystyka jako element rehabilitacji i rewitalizacji osób niepełnosprawnych.
3. Doskonalenie metod pracy przewodników PTTK z osobami niepełnosprawnymi.
4. Turystyka aktywna w życiu osób niepełnosprawnych na przykładzie kolarstwa, nurkowania, żeglarstwa i kajakarstwa.
5. Dyskusja i wymiana doświadczeń.

W programie sejmiku odbędzie się wycieczka na Ponidzie połączona ze zwiedzaniem Buska-Zdroju. Patronat nad imprezą objęła pani minister Jolanta Banach -pełnomocnik rządu ds. osób niepełnosprawnych. Wsparcia finansowego udzielają nam: Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, Ministerstwo Gospodarki oraz Ministerstwo Edukacji Narodowej i Sportu. Materiały z sejmiku zostaną wydane drukiem dzięki pomocy finansowej Gaz de France.

Poza tym rada zamierza zorganizować:

- 31 maja 03 r. w Łomży IX Podlaski Rajd "Sprawni inaczej - Powitanie Lata" oraz 26-27 września we Wrocławiu w ramach Międzynarodowej Konferencji Naukowej "Aktywność ruchowa osób niepełnosprawnych" sesję nt. Rekreacja i turystyka osób niepełnosprawnych.

Komisja Górskiej Turystyki Jeździeckiej zamierza zorganizować (o ile otrzyma środki) dla dzieci niewidomych i słabowidzących obozy integracyjne z dziećmi z Domu Dziecka, które organizuje od lat.

Komisja Turystyki Kolarskiej zobowiązała organizatorów Ogólnopolskiego Zlotu Przodowników Turystyki Kolarskiej oraz Międzynarodowego Centralnego Zlotu Turystów Kolarzy do zaproszenia osób niepełnosprawnych i znaczące obniżenie dla nich kosztów wpisowego. Zwrócili się również w tej sprawie z apelem do wszystkich organizatorów imprez kolarskich.

Komisja Działalności w Miejscu Zamieszkania i Zakładzie Pracy w programie sejmiku V Ogólnopolskiego Zlotu Przedstawicieli Kół i Oddziałów PTTK ujęto temat: "Prawa osób niepełnosprawnych do pełnej integracji ze społeczeństwem - wspólnie na turystycznych szlakach" oraz objęła patronat nad IX Międzynarodowym Zlotem Cyklistów - organizowanym przez O/PTTK w Sulęcinie, który odbędzie się 13-15czerwca b.r.,w którym uczestniczyć będą osoby niepełnosprawne.

Komisja Przewodnicka od paru lat organizuje szkolenia przewodników dla wycieczek turystów niewidomych. Wspólnie z Radą ds. TON zorganizowała sesję w Laskach nt. "Metodyka oprowadzania wycieczek dla osób niewidomych", w 2003 r zamierza zorganizować podobną w Ośrodku Ociemniałych w Laskach.

Komisja Piesza podjęła uchwałę znoszącą limity czasowe w zdobywaniu odznak Turystyki Pieszej przez osoby niepełnosprawne, a w ramach Ogólnopolskiego Zlotu Przodowników Turystyki Pieszej funkcjonować będzie zespół problemowy nt. turystyki pieszej wśród osób niepełnosprawnych.

Komisja Krajoznawcza zmodyfikowała regulamin Odznaki Krajoznawczej, znosząc limit czasu na zdobywanie poszczególnych stopni. Na CZAK w Żarach przygotowywana jest specjalna trasa i autokar dla osób niepełnosprawnych. Komisja zachęca ON do udziału w inwentaryzacji krajoznawczej.

Mamy więc nadzieję, że na sejmiku krajoznawczym w Kielcach przedstawiciele komisji ZG PTTK spotkają się i przedstawią swoje zadania w ramach Europejskiego Roku Niepełnosprawnych i wspólnie uda nam się zrobić więcej. Dzięki naszym wspólnym inicjatywom i wysiłkom rok 2003 zapisze się w pamięci osób niepełnosprawnych.

Maria Balcerzak

Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Maria Janowicz (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk
Redakcja nie zwraca materiałów nie zamówionych, zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji nadesłanych tekstów, nie odpowiada za treść zamieszczanych komunikatów i ogłoszeń.
Za tekst i materiały ilustracyjne redakcja nie przewiduje honorariów autorskich.
ORIENT