PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
2 (10)/2003
ISSN 1642-0853

Przewożenie bagażu na rowerze


Chciałbym podzielić się kilkoma uwagami dotyczącymi uprawiania turystyki rowerowej. Aby sprawiała nam przyjemność, musimy spełnić kilka warunków. Sprawy sprzętowe są tutaj bardzo ważne. Oczywiście - rower. Nie mniej ważne jest wyposażenie dodatkowe (namiot, materac, kuchenka i inne szalenie potrzebne rzeczy). Choć jesteśmy w lepszej sytuacji od naszych kolegów z lat wcześniejszych - można dostać już sprzęt, chociaż drogi, to jednak spełniający nasze wymagania zarówno w stosunku do wagi, jak i jakości - nie zmienia to jednak faktu, że przy większych wyprawach, a na takie będziemy chcieli się wybrać, na rower musimy pakować sporo bagażu.

Powinien być tak przewożony, aby nie przeszkadzał podczas jazdy, a jednocześnie był bezpieczny. Przedstawiam wyniki badań amerykańskiej firmy Jim Blacburn - potentata w produkcji bagażników i sakw.

Przed badaniami postawiono następujące zadania:

  1. Sprawdzenie istniejących danych.
  2. Przetestowanie roweru obciążonego w różny sposób.
  3. Opracowanie optymalnego systemu przewożenia bagażu na rowerze. W większości opracowań brana była pod uwagę zależność między rowerzystą i rowerem. Rower jest stabilny tylko wtedy, gdy daje możliwość utrzymania przez rowerzystę stałego kierunku jazdy.

Do testów użyto czterech sakw bocznych i torby kierowniczej obciążonych w sumie wagą ponad 40 kg. Wypróbowano 17 różnych kombinacji obciążenia. Każda z tych kombinacji była poddawana próbom podczas:

  • jazdy w slalomie,
  • szybkiej jazdy z góry,
  • gwałtownego hamowania.

Pod uwagę brano takie cechy jak:

  • stabilność przy dużej prędkości,
  • stabilność podczas hamowania (gwałtownego),
  • jazdy pod górę,
  • stabilność na zakrętach,
  • ogólne zachowanie badanego roweru na trasie.

Pamiętano zawsze o odpowiedniej odległości pięty od sakwy tylnej. Głównym celem było znalezienie optymalnej kombinacji obciążenia przy maksymalnej zdolności manewrowej i bezpieczeństwa. Podaję tylko cztery testy, gdyż te okazały się najbardziej interesujące i godne polecenia.

Test nr 1

Duże tylne sakwy z małą sakwą na kierownicy bez obciążenia przedniej osi. - Jest to najczęściej spotykana kombinacja. W tym ustawieniu większość obciążenia jest poza osią tylnego koła. To w powiązaniu z często ciężką torbą na kierownicy wywołuje niepożądany efekt na przednie koło.

Test nr 2

Równa waga przednich i tylnych sakw. Mała sakwa na kierownicy. - Ten system stał się ostatnio najbardziej popularny. Zachowane są proporcje wagi roweru. Nie zaobserwowano większych zmian w charakterystyce roweru. Istnieje niewielka tendencja do przesterowania przy 20 kg obciążeniu z przodu, ale rower jest stabilny.

Test nr 3

Obciążenie równe z przodu i z tyłu, sakwy zawieszone nisko na osi i mała sakwa kierownicza. - Podstawą tego założenia jest fakt hołdowania przez większość turystów zasadzie, że im niżej zawieszone jest obciążenie, tym niżej położony jest środek ciężkości roweru, a co za tym idzie - lepsze prowadzenie roweru.

Nic bardziej mylnego!

Aby utrzymać właściwą odległość pomiędzy sakwą tylną a piętą, muszą być one zamocowane za osią tylnego koła. W tym położeniu powoduje to ocieranie się sakw o koło lub błotnik. Sakwy muszą być wtedy cięższe i większe objętościowo. Podczas jazdy jednak każdy obrót pedałami będzie powodował oscylację trudną do opanowania przez rowerzystę. Takie ustawienie nie zdaje egzaminu i nie polecamy go do stosowania.

Test nr 4

Pozycja standardowa dla obciążenia tylnego (sakwa zawieszona normalnie) i niskie zawieszenie sakw przednich, mała sakwa na kierownicy. - Średniej wielkości sakwy tylne przesunięto maksymalnie do przodu, a przednie sakwy zamocowano nisko na widełkach pośrodku koła. Jak dotąd okazało się to najlepszym rozwiązaniem. Ta kombinacja dała najlepsze prowadzenie roweru przy dużym obciążeniu. Rower reaguje w takim układzie wolniej niż bez obciążenia, ale jest bardziej stabilny. Jazda z góry była bezpieczna bez momentów braku sterowności roweru.

Podsumowanie

Chociaż w badaniach kładziono nacisk na zdolności jezdne oraz bezpieczeństwo jazdy, trzeba wziąć pod uwagę również kilka innych czynników. Większość bagażu dobrze mieści się w sakwach. Pianki, materace, namioty zazwyczaj przewozimy na bagażniku.

Mała sakwa na kierownicy jest dobra na rzeczy osobiste, tj. mapy, aparaty fotograficzne, dokumenty, kanapki itd.

Koledzy turyści, pamiętajcie! Właściwe rozłożenie i obciążenie roweru sprawia większą przyjemność z jazdy i jest o wiele bezpieczniejsze. Wyważenie roweru wpływa na zmniejszenie liczby uszkodzeń mechanicznych, zdzieranie opon, przebicia dętek i pęknięcia szprych.

Zalecenia końcowe

Na 17 testowanych kombinacji tylko dwie sprostały wymaganiom. Dobra jest kombinacja nr 2. Bezsprzecznie najlepszym systemem okazał się nr 4 i ten polecamy wszystkim rowerzystom.

Andrzej Beger

W opracowaniu wykorzystano materiały firm Jim Blacburn, Phil Wood, Klein - USA oraz książki "Bicycling Science" i własne autora.

Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Elżbieta Matusiak-Gordon (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Maria Janowicz, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk, Dariusz Mariusz Zając, Korekta: Elżbieta Matusiak-Gordon
Redakcja nie zwraca materiałów nie zamówionych, zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji nadesłanych tekstów, nie odpowiada za treść zamieszczanych komunikatów i ogłoszeń.
Za tekst i materiały ilustracyjne redakcja nie przewiduje honorariów autorskich.
ORIENT