PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik 1-2 (18-19)/2005
ISSN 1642-0853

XXX Rajd "Powitania Wiosny: Puszcza Bolimowska - Puszcza Kampinoska' 2005"

Z okazji Święta Wiosny Koło Przewodników Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego "Belferek" w Żyrardowie wraz z Zarządem Oddziału Polskiego Towarzystwa Schronisk Młodzieżowych w Żyrardowie zorganizowały już po raz trzydziesty okolicznościowy rajd. Całemu przedsięwzięciu patronował Zarząd Główny PTTK, Rada Programowa ds. Młodzieży Szkolnej Zarządu Głównego PTTK w Warszawie, Komisja Młodzieżowa Mazowieckiego Forum Oddziałów PTTK w Warszawie, Zarząd Okręgu Ligi Morskiej i Rzecznej w Żyrardowie oraz Biuro Turystyki Związku Nauczycielstwa Polskiego "Logostour" w Warszawie, fundując dla wszystkich drużyn i laureatów konkursów nagrody, puchary, foldery, okolicznościowe znaczki i opracowania metodyczne z zakresu turystyki oraz krajoznawstwa. Rajd był dwudniowy i obejmował najciekawsze szlaki turystyczne Puszczy Bolimowskiej i Puszczy Kampinoskiej.


Rajd "bolimowski" zorganizowano w sobotę 19 marca 2005 r. Wyznaczono trzy trasy: "łowicko-bolimowsko-sochaczewską" (Bolimów - Uroczysko Mogiły - Uroczysko Grabie - Budy Grabskie - Rawka), "skierniewicką" (Radziwiłłów Mazowiecki - Budy Grabskie - Uroczysko Grabie - Uroczysko Mogiły - Budy Grabskie - Rawka) i "żyrardowską" (Rawka - Budy Grabskie - Uroczysko Mogiły - Bolimów).

W Puszczy Bolimowskiej

Grupa młodzieży szkolnej (339-osobowa) ze szkół ponadgimnazjalnych: Żyrardowa (SKKT "Wędrusie", Zespół Szkół nr 1), Skierniewic (liceum ogólnokształcące, Zespół Szkół Zawodowych nr 3 im. Władysława Rzymowskiego), Sochaczewa (Liceum Ogólnokształcące im. Fryderyka Chopina), Bolimowa (Liceum Ekonomiczne), Łowicza (liceum ogólnokształcące), Grodziska Mazowieckiego (harcerze z Hufca ZHP) i Warszawy (harcerze Hufca ZHP Mokotów) wędrowała po Puszczy Bolimowskiej w sposób zdyscyplinowany, podzielona na patrole i drużyny pod opieką pełnoletniego opiekuna. Wszystkie grupy wędrujące spotkały się w Mogiłach przy pomniku - mogile 14 partyzantów z grupy Stroynowskiego poległych tutaj w 1863 r. W Mogiłach zorganizowany był dłuższy postój. Na wygłodniałych turystów czekała "wojskowa grochowa", pieczywo, herbata, bigos i kiełbaski. Apetyt wszystkim dopisywał.

Wszystkie drużyny były do rajdu właściwie przygotowane, posiadały odpowiedni ubiór i ekwipunek. Na trasie rajdu były do wykonania różne zadania z zakresu turystyki i krajoznawstwa. Na punktach wyjściowych na trasy rajdowe w Bolimowie, w Radziwiłłowie i w Rawce oceniano stan przygotowania drużyn do 12-kilometrowej wędrówki turystycznej. Na trasach oceniano stan wiedzy ekologicznej, wiedzę krajoznawczą na temat Mazowsza i wiedzę z samarytanki. W okolicach Mogił wiedzę ze znajomości przepisów ruchu drogowego oceniał patrol policji drogowej KPP w Łowiczu.

Po zwiedzaniu i posiłku omówiono najbliższe zamierzenia Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego w dziedzinie ekologii. Co roku bowiem obchody Światowego Dnia Ziemi w żyrardowskim PTTK oraz w Lidze Morskiej i Rzecznej są inspiracją do własnych akcji ekologicznych. Już po raz dwudziesty drugi organizowana będzie w okresie kwiecień-październik bieżącego roku akcja "Czysty Las", a w miesiącu maju - wyjazdy w góry w ramach XX Akcji "Czyste góry' 2005", w miesiącu czerwcu - wyjazdy nad morze w ramach XX Akcji "Czyste morze' 2005". Przez lipiec i sierpień młodzież "ligomorska" z Żyrardowa porządkować będzie plaże i tereny nadmorskich parków krajobrazowych, a we wrześniu bieżącego roku weźmie udział w międzynarodowej akcji "Coastwatch of Baltic" ("Strażnik Wybrzeża Bałtyku") i akcji "Clean up the World" ("Sprzątanie świata").

W Mogiłach zorganizowano konkurs wiedzy o Mazowszu i o ochronie przyrody na terenie Mazowsza. W konkursie uczestniczyło 23. uczniów. Zwyciężyła Grażyna Banasiak z SKKT PTTK "Wędrusie" Zespół Szkół nr 1 w Żyrardowie przed Joanną Grzyb z liceum ogólnokształcącego w Skierniewicach, Krystyną Lesiak z Liceum Ogólnokształcącego im. Fryderyka Chopina w Sochaczewie, Moniką Jurczak z liceum ogólnokształcącego w Skierniewicach i Damianem Kulisem z Liceum Ogólnokształcącego im. F. Chopina w Sochaczewie.

Wszyscy uczestnicy konkursu otrzymali upominki ufundowane przez Zarząd Główny PTTK w Warszawie, a laureaci konkursu - nagrody ufundowane przez Biuro Podróży i Turystyki "Logostour" w Warszawie.

Udział w rajdzie był też okazją do podsumowania pracy szkolnych kół krajoznawczo-turystycznych w roku 2004. Dziesięciu najlepszym drużynom i laureatom konkursów całorocznych roku 2004 wręczono dyplomy i nagrody ufundowane przez Komisję Młodzieżową Mazowieckiego Forum Oddziałów PTTK w Warszawie i Zarząd Główny PTTK.

Wszyscy uczestnicy rajdu otrzymali pamiątkowe znaczki rajdowe i materiały promocyjne Bolimowskiego Parku Krajobrazowego.

Po krótkim odpoczynku zorganizowano "mini targi" turystyczne. W ramach tegorocznych przygotowań do akcji letniej swoje propozycje wakacyjne prezentowały koła i kluby PTTK z Żyrardowa: Klub Turystyki Górskiej i Ekologicznej "Turnia", Klub Turystyki Morskiej i Żeglarskiej "Bryza", Klub "Esperantotur", Klub "Globtrotera" i Koło Przewodników PTTK "Belferek". Przygotowano ofertę dla około 3 000 uczniów z Mazowsza Zachodniego - członków Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego. Będą to: IX Młodzieżowa Szkoła Ekoturystyki "Puszcza Bolimowska - Puszcza Kampinoska", XXIII Obchody "Dni Morza", XXVI Młodzieżowa Szkoła Górska "Tatry i Beskidy", XXIII Młodzieżowa Szkoła Morska "Bursztynowym szlakiem", XXIII Młodzieżowa Szkoła Morska "Szlakiem latarni morskich", XXIII Młodzieżowa Szkoła Morska "Warsztaty marynistyczne", XXIII Młodzieżowa Szkoła Żeglarska, XXIII Młodzieżowa Szkoła Kajakowa i XXIII Międzynarodowa Młodzieżowa Letnia Szkoła Esperanto.

W trakcie rajdu nowe osoby wstąpiły w szeregi zorganizowanej "braci turystycznej". Przyjęto 43. nowych członków PTTK, 47. nowych członków PTSM i 79. nowych członków Ligi Morskiej i Rzecznej. Oprócz legitymacji członkowskich otrzymali oni komplet materiałów promocyjnych ufundowanych przez Zarząd Główny PTTK: katalog bazy noclegowej PTTK, mapy schronisk i campingów PTTK. Opiekunowie SKKT PTTK otrzymali komplet materiałów do szkolnej biblioteczki PTTK.

Wszyscy uczestnicy rajdu oprócz poznania uroków Bolimowskiego Parku Krajobrazowego poznali się wzajemnie, wymienili się swoimi turystycznymi doświadczeniami, wspólnie zaplanowali swoje wyjazdy na obozy letnie i postanowili spotkać się jeszcze raz w tym roku, na XVIII Wiosennym Zlocie SKKT "Poznajemy okolice" organizowanym tradycyjnie w maju.

Szlakami Puszczy Kampinoskiej

Drugi etap rajdu, zorganizowany w niedzielę 20 marca 2005 r., wiódł szlakami turystycznymi Puszczy Kampinoskiej. W rajdzie wzięło udział 412 osób reprezentujących 19 szkół ponadgimnazjalnych z Żyrardowa, z Warszawy, z Błonia, z Grodziska Mazowieckiego, z Pruszkowa, z Łowicza, z Milanówka, z Sochaczewa, z Brwinowa, z Puszczy Mariańskiej i z Mszczonowa.

Początkowo wędrowano szlakiem im. Zygmunta Padlewskiego za znakami żółtymi. Zygmunt Padlewski (1836-1863), jeden z przywódców powstania styczniowego, przez jakiś czas za swoją siedzibę obrał dworek w Kampinosie. Tu, rozpoczynała i kończyła się wędrówka po Kampinoskim Parku Narodowym. Z Kampinosu udano się do Granicy, gdzie znajduje się Ośrodek Dydaktyczno-Muzealny Kampinoskiego Parku Narodowego im. Jadwigi i Romana Kobendzów, cmentarz wojenny z 1939 r. i rezerwat "Granica", a stąd dalej Kacapską Drogą przez Kanał Łasica u stóp Rzepowej Góry, Rzepową Górą do Posady Demboskie i węzła szlaków u podnóża wydm Demboskie Góry. Następnie szlakiem czerwonym wędrowano przez Posadę Cisowe do Górek.

Tu zorganizowany był dłuższy postój. Po zjedzeniu posiłku turystycznego (bigos, kiełbaski, pieczywo i herbata) przygotowanego przez grupę kwatermistrzowską zorganizowano dla zainteresowanych konkurs wiedzy o Puszczy Kampinoskiej. Do konkursu przystąpiło 17. uczestników. Każdy z uczestników rozwiązywał test z 15. pytaniami. Do finału zakwalifikowano sześcioro najlepszych. W finale zwyciężyła Dorota Jurczak z liceum ogólnokształcącego w Milanówku, wyprzedzając Huberta Gruszkę z SKKT "Wędrusie" z Zespołu Szkół nr 1 w Żyrardowie i Grażynę Dębską z Liceum Ogólnokształcącego im. F. Chopina w Sochaczewie. Nagrodami dla laureatów konkursu były aparaty fotograficzne, albumy z historii sztuki i wydawnictwa o Kampinoskim Parku Narodowym.

W Górkach zwiedzono kościół parafialny i kapliczkę postawioną staraniem ks. Zbigniewa Skiełczyńskiego, wieloletniego plebana z Górek. Z Górek szlakiem zielonym i Górczyńską Drogą udano się na południe, mijając po drodze Sosnę Królowej Bony, rezerwat "Nart" i rezerwat "Pożary". Trasa kończyła się przy dworku w Kampinosie, gdzie rozpoczynano rajd.

W ramach akcji szkoleniowej zaprezentowano tzw. Zielony Pakiet, opracowany przez Regionalne Centrum Ekologiczne na Europę Środkową i Wschodnią (REC Polska), którego koszty zostały sfinansowane przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

"Zielony Pakiet" jest multimedialnym zestawem edukacji ekologicznej, przeznaczonym dla nauczycieli i uczniów gimnazjów, jednak może on być pomocny także na innych poziomach nauczania. Zawarte w nim materiały koncentrują się na różnych aspektach ochrony środowiska oraz zrównoważonego rozwoju. Zestaw zawiera książkę dla nauczyciela ze scenariuszami lekcji i materiałami pomocniczymi, kasetę wideo z wideoklipami i filmami edukacyjnymi, CD-ROM z obszernymi informacjami na temat ochrony środowiska, grę "Dylematy" i inne materiały. Użytkownicy "Zielonego Pakietu" będą mogli wzbogacać proponowane w nim plany lekcji filmami wideo oraz zawartymi na CD-ROM-ie informacjami i użytecznymi odsyłaczami do stron internetowych.

"Zielony Pakiet" pozwala uczniom nie tylko przyswajać wiadomości, lecz przede wszystkim kształtuje w uczniach nowe wartości oraz tworzy proekologiczny model zachowań w szkole, w domu i w najbliższym otoczeniu. Uczniowie, uczestnicząc w rozmaitych działaniach, w dyskusjach, odgrywając role i podejmując decyzje, są przede wszystkim partnerami nauczyciela. Poprzez nauczycieli i uczniów główne przesłanie "Zielonego Pakietu" jest też przekazywane członkom ich rodzin i całej społeczności. "Zielony Pakiet" składa się z pięciu działów, zawierających omówienia 22. zagadnień związanych z ochroną środowiska i zrównoważonym rozwojem.

Podczas rajdu podsumowano również akcję zimową szkolnych kół krajoznawczo-turystycznych z terenu Mazowsza Zachodniego w okresie ferii zimowych 2005 r. Dziesięciu najlepszym szkolnym kołom - laureatom XX Jubileuszowego Konkursu "Na najlepsze zimowisko krajoznawczo-turystyczne' 2005" wręczono dyplomy i nagrody ufundowane przez Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie, Zarząd Główny PTTK, Oddział PTSM w Żyrardowie oraz Okręg Ligi Morskiej i Rzecznej w Żyrardowie.

Konkursowi patronowali ponadto: Komisja Młodzieżowa Mazowieckiego Forum Oddziałów PTTK w Warszawie, Biuro Turystyki ZNP "Logostour", Gdańska Fundacja Integracji Europejskiej "Euro<26", Polska Izba Turystyki Młodzieżowej w Warszawie, Fundacja Zarządu Głównego PTSM "Poznaj swoją ojczyznę", "Kodak Express" w Warszawie, "Orbis Transport" w Warszawie, "Gerling Polska S.A." w Warszawie i Wydawnictwo "Pascal" w Bielsku-Białej.

W konkursie oceniana była dokumentacja zimowisk zorganizowanych w okresie ferii przez szkoły, szkolne koła/kluby krajoznawczo-turystyczne, drużyny/szczepy/hufce ZHP i inne placówki kulturalno-oświatowo-wychowawcze.

Trzy pierwsze miejsca w konkursie zajęły: Klub Turystyki Morskiej i Żeglarskiej "Bryza" z Żyrardowa za zorganizowanie serii wyjazdów marynistycznych nad morze, SKKT z liceum ogólnokształcącego w Milanówku za zorganizowanie zimowiska narciarskiego w Bieszczadach oraz Klub Turystyki Górskiej i Ekologicznej "Turnia" z Żyrardowa za zorganizowanie Młodzieżowej Szkoły Narciarskiej w Beskidzie Śląskim i Żywieckim.

W godzinach nocnych dla wytrwałych w ramach XXXI Rejonowych Zawodów na Orientację zorganizowano nocne biegi z mapą, a dla pozostałych ognisko turystyczne z konkursami i prelekcję z projekcją slajdów z wypraw trampingowych żyrardowskiego klubu "Globtroter".

W nocnej imprezie na orientację wzięło udział 119 uczestników z Warszawy, z Łowicza, z Pruszkowa, z Sochaczewa, z Błonia, z Grodziska Mazowieckiego, z Milanówka i z Żyrardowa. Zawody przeprowadzono oddzielnie dla kobiet i mężczyzn w następujących kategoriach wiekowych: do 17 roku, do 19 roku, do 21 roku, do 35 roku i w kategorii open. W drugiej części zawodów zorganizowano koedukacyjne turystyczne marsze na orientację (startowały dwuosobowe patrole mieszane) oraz rodzinne marsze na orientację (uczestniczyły patrole rodzinne składające się minimum z 3 osób). Ponieważ wszystkie zawody odbywały się w nocy, niespodzianek i atrakcji było co niemiara.

Lista laureatów zawodów jest bardzo długa. Nagrodzono 10. zwycięzców w zawodach sportowych, 6 par startujących w zawodach turystycznych i 6 rodzin biorących udział w zawodach rodzinnych. Na szczególne wyróżnienie zasługują: zwycięzca zawodów sportowych - Damian Janusz z Liceum Ogólnokształcącego im. F. Chopina w Sochaczewie w kategorii wiekowej do 19 lat, Barbara Huk z SKKT przy liceum ogólnokształcącym w Łowiczu w kategorii wiekowej do 21 lat, Grzegorz Dąbrowski z Klubu InO "Azymut" z Żyrardowa w kategorii open oraz Ewa i Daniel Białeccy z Grodziska Mazowieckiego w kategorii marszów turystycznych w grupie do 19 lat. Wszyscy uczestnicy zawodów otrzymali pamiątkowe znaczki rajdowe i materiały promocyjne żyrardowskiego PTTK. Laureaci zawodów w poszczególnych kategoriach otrzymali dyplomy i nagrody ufundowane przez Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie, Zarząd Główny PTTK w Warszawie i biura turystyczne patronujące zawodom.

W trakcie rajdu w Puszczy Kampinoskiej przyjęto 39. nowych członków PTTK, 79. nowych członków PTSM i 137. nowych członków Ligi Morskiej i Rzecznej. Oprócz legitymacji członkowskich otrzymali oni komplet materiałów promocyjnych ufundowanych przez Zarząd Główny PTTK: katalog bazy noclegowej PTTK, mapy schronisk i campingów PTTK. Opiekunowie SKKT PTTK otrzymali komplet materiałów do szkolnej biblioteczki PTTK.

Na zakończenie uczestnicy zlotu wspólnie już planowali swoje wyjazdy na obozy letnie i jak najszybsze spotkanie jeszcze raz w tym roku w Puszczy Kampinoskiej. Okazji ku temu będzie wiele, m.in.: XV Zlot Ekologiczny w Puszczy Kampinoskiej z okazji Światowego Dnia Ziemi (w dniach 23 - 24 kwietnia br.), XVIII Wiosenny Zlot SKKT (w dniach 1-3 maja br.), XVIII Jesienny Zlot SKKT (w dniach 23 - 25 września br.) i XXIX Rajd "Szlakiem Księżycowych Cieni" w dniu 22 października bieżącego roku.

Jerzy Kwaczyński
Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Elżbieta Matusiak-Gordon (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Maria Janowicz, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk.
Redakcja nie zwraca materiałów nie zamówionych, zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji nadesłanych tekstów, nie odpowiada za treść zamieszczanych komunikatów i ogłoszeń.
Za tekst i materiały ilustracyjne redakcja nie przewiduje honorariów autorskich.
ORIENT