PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
1 (14)/2004
ISSN 1642-0853

Radomskie jubileusze


W roku 2003 radomscy turyści obchodzili kilka znaczących rocznic: 95-lecie powstania Oddziału Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego (23 marca 1908 r. - zalegalizowanie oddziału przez Zarząd PTK, 23 października 1908 r. - pierwsze zebranie organizacyjne); 75-lecie powstania Oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego (brak dokładnej daty założenia oddziału w 1928 r.); 45-lecie otwarcia i użytkowania lokalu - Klubu Turysty PTTK (13 grudnia 1958 r. - uroczyste otwarcie lokalu wykończonego w czynie społecznym przez członków oddziału).

Z tych to okazji w Klubie Turysty PTTK w Radomiu 19 grudnia 2003 r. odbyło się uroczyste posiedzenie władz oddziału z udziałem prezesów klubów, kół, opiekunów SKKT i najstarszych stażem członków. Na program posiedzenia złożyło się między innymi:

  • wystąpienie Konrada Bieleckiego, przedstawiające sytuację polityczną i społeczno-ekonomiczną na przełomie XIX i XX w, genezę powstawania organizacji turystycznych na ziemiach polskich, a na tym tle powstanie Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Radomiu, z uwzględnieniem sylwetek założycieli i prezesów;
  • wręczenie odznak "25 lat w PTTK", które otrzymali Janusz Barszcz, Grzegorz Skura i Ryszard Trojanowski, oraz "Orli Lot" - Izabela Zugaj i Krzysztof Mrowiński;
  • obrzędowe wręczenie uprawnień Młodzieżowego Przodownika Turystyki Pieszej następującym osobom - Annie Sochaj, Izabeli Zugaj i Krzysztofowi Mrowińskiemu, Przodownika Turystyki Górskiej zaś - Magdalenie Cichy, Jarosławowi Walewskiemu i Piotrowi Zgodzie;
  • turystyczne śpiewanie i toast za pomyślność Oddziału PTTK w Radomiu i jego członków.

Wręczenie uprawnień
Młodzieżowego Przodownika Turystyki Pieszej

Tak w wielkim skrócie przedstawia się historia Oddziału PTK w Radomiu. Spośród 26 członków założycieli najaktywniejszymi byli: Szczęsny Paweł Jastrzębowski, dziennikarz i wydawca - prezes, Prosper Jarzyński, pedagog, długoletni dyrektor Szkoły Handlowej w Radomiu - wiceprezes, Kazimierz Grabiński - sekretarz i skarbnik, ks. Jan Wiśniewski - sekretarz kilku kadencji i kustosz Muzeum PTK oraz Stefan Sołtyk, pedagog - wiceprezes i prezes w kolejnych kadencjach.

Oddział do wybuchu I wojny światowej borykał się z kłopotami finansowymi i lokalowymi, a pomimo to w roku 1910 otwarto Muzeum PTK z ponad tysiącem eksponatów podarowanych przez księdza Jana Wiśniewskiego, ponadto organizowano wycieczki i prelekcje.

W okresie międzywojennym reaktywowano Muzeum PTK (23 maja 1923 r. - w budynku Starostwa i 30 marca 1930 r. - w pomieszczeniach Wytwórni Broni), organizowano prelekcje, odczyty i wycieczki dla członków oraz mieszkańców, a przede wszystkim dla młodzieży, urządzono wystawy grafik i prac malarskich, wystawiano przedstawienia teatralne. Nastąpił rozwój kół krajoznawczych młodzieży szkolnej. Wytyczono w Puszczy Kozienickiej ponad 100 km szlaków turystycznych. Z inicjatywy członków PTK 30 października 1938 r. odbył się w Radomiu uroczysty pogrzeb prochów Komendanta Wojennego Województwa Sandomierskiego - pułkownika Dionizego Czachowskiego.

Druga wojna światowa przyniosła znaczne straty materialne w zbiorach muzealnych i bibliotecznych, ale przede wszystkim śmierć wielu działaczy i członków Oddziału PTK w Radomiu. Jednakże po drugiej wojnie światowej PTK wznowiło w Radomiu działalność 28 września 1947 r. Przystąpiono ponownie do organizowania odczytów i wycieczek po Radomiu i okolicach. Nastąpił dynamiczny rozwój kół szkolnych z 750 członkami. Przygotowano kurs przewodników po regionie.

Funkcję prezesa Zarządu Oddziału pełnili kolejno: Szczęsny Paweł Jastrzębowski (1908 r.), Kazimierz Grabiński (1909 r.), Tadeusz Rakowski (w latach 1910-1912), Zygmunt Słowiński (1913 r), Stanisław Magnus (1917 r.), Guzek (1920 r.), Alfons Pinno (w latach 1921-1922,1925 i 1949-1950), Strzeszewski (w latach 1923-1924), Kazimierz Ołdakowski (w latach 1927-1939), Wincenty Gruszczyński (1947 r.) i Franciszek Kozłowski (1948 r.).

Natomiast bardzo skąpa jest dokumentacja obrazująca działalność Oddziału Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego w Radomiu, który powstał w 1928 r. Jego działalność koncentrowała się na organizowaniu wycieczek w Tatry i w Beskidy oraz dłuższych wypraw samochodowych wzdłuż łańcucha Karpat z wypadami w Beskidy Wschodnie. W pracach oddziału wyróżnili się Roman Wójczyński i Aleksander Sołokub.

Konrad Bielecki


Wręczanie dyplomów
Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Elżbieta Matusiak-Gordon (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Maria Janowicz, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk.
Korekta: Elżbieta Matusiak-Gordon
Redakcja nie zwraca materiałów nie zamówionych, zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji nadesłanych tekstów, nie odpowiada za treść zamieszczanych komunikatów i ogłoszeń.
Za tekst i materiały ilustracyjne redakcja nie przewiduje honorariów autorskich.
ORIENT