PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
3 (11)/2003
ISSN 1642-0853

Wzgórza Seelow


Z okazji proklamacji przez PTTK i Międzynarodowe Stowarzyszenie Przyjaciół Przyrody - NFI: "Ziemi Lubuskiej - Krajobrazem Roku 2003/2004" turyści z Oddziału PTTK w Gubinie odwiedzają najciekawsze zakątki Ziemi Lubuskiej, po obu stronach Odry.

Historyczna Ziemia Lubuska to teren, dzisiaj po niemieckiej stronie granicy, obejmujący tzw. Pojezierze Lubuskie między rzekami: Schlaube, Sprewą, Locknitz i Stobber. Po polskiej stronie granicy od wschodu jej obszar wyznaczało Pojezierze Łagowskie, w granicach dorzecza Warty, Noteci i Pliszki. Od Lubusza teren Ziemi Lubuskiej rozciągał się ok. 45 km w kierunku Berlina, 60 km w kierunku centralnej Polski i po ok. 40 km na północ i południe od tego miasta, wzdłuż Odry.

Ziemia Lubuska była w ciągu dziejów świadkiem wielu walk i zmagań wojennych.

Do największych należały zaciekłe boje w czasie wojny siedmioletniej w latach 1756-1763 o przeprawę przez Odrę. Liczące 46 tys. żołnierzy wojska pruskie poniosły ostatecznie klęskę z połączonymi armiami rosyjską i austriacką w sile 79 tys. żołnierzy pod Kunowicami.

W czasie końcowej fazy II wojny światowej rozegrała się na tym terenie jedna z największych bitew w dziejach ludzkości. W 1945 r. wojska radzieckie odcinek między Wisłą i Odrą przeszły bez walki. W dniu 31 stycznia rozpoczęła się decydująca bitwa u bram Berlina. Po zaciętej obronie zostało zdobyte 1 kwietnia 1945 r. miasto - twierdza Kostrzyn.

Zostało ono doszczętnie zniszczone. Starówkę, która zamarła na ponad pół wieku, nazywa się dziś "Kostrzyńskimi Pompejami". Główna bitwa rozegrała się między wysokimi brzegami Doliny Odry. Po zachodniej stronie tej doliny, wzdłuż drogi federalnej nr 1, głównym punktem oporu były wzgórza Seelow - SEELOWER-HÖHEN. Ostatecznie zostały one zdobyte 18 kwietnia 1945 r. o zaciekłości trwających walk świadczy fakt że pozostało tu na zawsze 55 tys. żołnierzy. W tej liczbie znajduje się opad 33 tys. żołnierzy radzieckich, 12 tys. niemieckich i 5 tys. polskich. Przez wiele lat miejsce to było znane tylko historykom wojskowości.

Nie pisały nic o nich przewodniki turystyczne po NRD. W wydanych w latach 90. przewodnikach po Niemczech też nie wspominano o Seelow. Miejsce pamięci - Museum Seelower Höhen było dla nas zaskoczeniem. Tworzy ono kompozycję przestrzenną pola bitewnego z widocznymi śladami walk oraz grobami radzieckich i niemieckich żołnierzy. W pawilonie wystawowym zgromadzono wojenne pamiątki: mundury niemieckich i radzieckich żołnierzy, wyposażenie osobiste, uzbrojenie, fotografie i mapy. Oprócz ekspozycji stałej można obejrzeć filmy dokumentalne o trwających tu tragicznych walkach. Szkoda, że tylko w niemieckiej, angielskiej i rosyjskiej wersji językowej. Po polsku mogliśmy obejrzeć prelekcję 15-minutową, ilustrowaną diapozytywami oraz mapą plastyczną. Ekspozycja jest wolna od nacjonalizmu i szowinizmu. Pokazuje tragedię ludzi, którym przyszło żyć w tamtym czasie i cierpienia, jakich doznali od totalitarnych dyktatur.

Muzeum jest czynne od wtorku do niedzieli w godzinach od 9.00 do 16.30. Wstęp 1,5 euro (dla Polaków w powiecie Märkisch-Oderland jest w większości imprez stosowana zniżka 50%) Niemcy płacą 3 euro. Adres: Gedenkstätte/Museum Seelower Höhen 15306 Seelow - Küstriner Strasse 28a, tel.: (03346)597

ZenPil

Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Elżbieta Matusiak-Gordon (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Maria Janowicz, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk, Korekta: Elżbieta Matusiak-Gordon
Redakcja nie zwraca materiałów nie zamówionych, zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji nadesłanych tekstów, nie odpowiada za treść zamieszczanych komunikatów i ogłoszeń.
Za tekst i materiały ilustracyjne redakcja nie przewiduje honorariów autorskich.
ORIENT