PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
4 (8)/2002
ISSN 1642-0853

Leopold Bieniasz


Czy w ogóle możliwe są takie jubileusze? Jak najbardziej! Dumne i zasłużone dla gór miasto Nowy Sącz chroni pod swoim dachem nestora beskidzkich szlaków z Oddziału PTTK "Beskid" Leopolda Bieniasza.

Ostatni Walny Zjazd Towarzystwa nadał mu godność Członka Honorowego PTTK. Swoje zamiłowanie, oddanie problematyce szlaków i wielką z nimi przygodę rozpoczynał Pan Leopold w roku 1952, czyli pół wieku temu. Dziś, gdy sieć szlaków pod zarządem "Beskidu", na terenie Beskidu Sądeckiego, Pienin oraz części Beskidu Wyspowego, Beskidu Niskiego i Pogórza Rożnowskiego należy do wzorowych, bardzo trudno jest nie tylko przypomnieć, ale nawet uzmysłowić sobie, od czego pracę ze szlakami oraz wielkie życiowe powołanie inicjował Leopold Bieniasz z początkiem lat 50.

A były to czasy, gdy pierwszą osobą w górskiej turystyce pozostawał Kazimierz Sosnowski, a osobą najważniejszą turystyki sądeckiej - twórca prawideł i instrukcji znakowania Feliks Rapf. Warto też pamiętać, że w innej wtedy strukturze organizacyjnej PTTK działały okręgi, w tym dla Beskidów Zachodnich najważniejszy z siedzibą w Krakowie i silnym ośrodkiem w Nowym Sączu.

Nieco później, w latach 60., część górskich szlaków na szeroko rozumianej Sądecczyźnie i jej obrzeżach przejmowały inne oddziały PTTK: w Limanowej i Krościenku, Rabce i Szczawnicy. Nowy Sącz z inicjatywy Leopolda Bieniasza wykształcił modelowy i doskonały wzorzec nie tylko prowadzenia prac znakarskich, ale także ich planowania, kartoteki prowadzonych konserwacji, wdrażania nowych koncepcji, a co najważniejsze, dojrzałego oporu przeciwko lansowanym czasem odgórnie pomysłom bezsensownym (jak np. próba likwidacji w całych polskich górach szlaków w kolorze czarnym).

Dokumentacja szlaków, tak pod względem historycznym, jak i technicznym, zawsze należała w Nowym Sączu do wzorowych. Właśnie dlatego od sądeckich danych zaczynałem zakładanie dla Komisji Turystyki Górskiej ZG PTTK i Centralnego Ośrodka Turystyki Górskiej PTTK w Krakowie, centralnej komputerowej kartoteki szlaków dla całych gór.

Oddział PTTK "Beskid" zorganizował w minionym półwieczu wiele kursów dla kandydatów na znakarzy (ostatni w kwietniu 2002 roku), dając tym dowód dbałości o kadrę konserwującą szlaki w górach. Leopold Bieniasz, nadzorujący od pół wieku wszelkie te prace i inicjatywy, zawsze wykazywał wrażliwość na potrzebę takiego korygowania przebiegu szlaków, aby turysta nie musiał wędrować asfaltowymi drogami lub fragmentami szlaków z innych względów niedogodnymi.

W gospodarowaniu szlakami zawsze starano się zwracać uwagę na dobrą współpracę z Komisją Turystyki Narciarskiej. Zachowane materiały archiwalne w "Beskidzie" pozwalają rok po roku i szlak po szlaku odtwarzać historię znakowania.

Nie jest także przypadkiem, że ważne międzynarodowe imprezy związane ze szlakami (w latach 80. np. otwarcie polskich odcinków Międzynarodowego Górskiego Szlaku Eisenach-Budapeszt) odbywały się właśnie na Sądecczyźnie, konkretnie w Rytrze.

W roku 2000 Oddział PTTK "Beskid" z inicjatywy Leopolda Bieniasza przeprowadził renowację części zniszczonych szlaków turystycznych w Małych Pieninach i Paśmie Radziejowej Beskidu Sądeckiego (przy ogromnym osobistym zaangażowaniu Oktawiana Dudy), przejmując te szlaki ponownie pod swój zarząd. W bieżącym roku Oddział PTTK w Nowym Sączu jako pierwszy w polskich górach sporządził nowatorską dokumentację swoich szlaków na płycie CD, w korelacji z zestawem map obrazującym ich przebieg. W każdym z opisanych poczynań Leopold Bieniasz, nawet jeżeli nie był bezpośrednim wykonawcą, pozostawał jednym z inicjatorów lub koordynatorów poczynań.

Oddając najwyższe wyrazy uznania jubilatowi, z przykrością należy stwierdzić, że coraz większe, a niezależne od PTTK kłopoty z utrzymaniem szlaków w górach w należytym stanie, nie wydają się dzisiaj najlepszą laurką dla działacza i człowieka, który całe swoje życie poświęcił szlakom i udostępnianiu ich turystom.

Andrzej Matuszczyk

Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Maria Janowicz (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk,
Redakcja zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji tekstów.
ORIENT