PTTK GOŚCINIEC PTTK
POLSKIEGO TOWARZYSTWA TURYSTYCZNO-KRAJOZNAWCZEGO
Kwartalnik
3 (7)/2002
ISSN 1642-0853

Katowiczanin


11 kwietnia 2002 roku w Muzeum Historii Miasta Katowic odbył się wernisaż wystawy zatytułowanej "Katowiczanin". Jej bohaterem był Ksiądz Prałat dr Jerzy Pawlik Członek Honorowy PTTK. Okazją do przygotowania wystawy było przypadające w tym roku 60-lecie posługi kapłańskiej Kolegi Jerzego. Sala wystaw czasowych katowickiego muzeum z trudem pomieściła wszystkich przybyłych na spotkanie z Jubilatem przedstawicieli władz miasta, instytucji, mediów, harcerskich seniorów, członków naszego Towarzystwa, przedstawicieli kół przewodnickich województwa śląskiego. Jubilat z właściwą sobie swadą powitał przybyłych i wygłosił słowo wstępne przypominając, bądź nawet ujawniając niektóre mniej znane fakty swojego bogatego życiorysu, podkreślając szczególnie te, które miały największy wpływ na kształtowanie Jego charakteru i wyboru życiowej drogi. Warto przypomnieć niektóre z nich.

Urodził się 9 marca 1919 roku, lata młodości spędził w Wełnowcu, dzisiejszej dzielnicy Katowic, tam znajdował się jego dom rodzinny. Ojciec zarabiał na utrzymanie sześcioosobowej rodziny pracując w pobliskiej hucie cynku. Edukację rozpoczął w szkole powszechnej w Józefowcu, a później w Państwowym Gimnazjum w Katowicach. Początek nauki w gimnazjum poprzedziła śmierć Jego matki w sierpniu 1929 roku. Lata nauki w gimnazjum zakończone egzaminem maturalnym to czas poznawania świata, zdobywania wiedzy, "formowania człowieka", wstąpienia do drużyny harcerskiej, ukończenia kursu instruktorskiego w Górkach Wielkich - szkole instruktorskiej ZHP kierowanej przez Aleksandra Kamińskiego, działalność w Sodalicji Mariańskiej. Niestety, to również czas kolejnych smutnych doświadczeń - śmierci ojca w 1932 roku. Po maturze przepracował kilka miesięcy w tej samej co ojciec, hucie cynku w Wełnowcu, po czym rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Wybuch wojny spowodował, że studia te ukończył w Widnawie. W 1942 r. przyjął święcenia kapłańskie we Wrocławiu. 14 lipca 1942 roku odprawił swoje prymicje w kościele Św. Józefa w Katowicach-Józefowcu. Niebawem skierowano go do pracy w parafii św. Wojciecha w Radzionkowie. Po zakończeniu wojny, od marca 1945 r pracował jako katecheta w Państwowym Gimnazjum i Liceum w Piekarach Śląskich. Pracę łączył z dalszymi studiami w latach 1949-1953 na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, uczęszczając również dodatkowo na wykłady z geografii i historii. Studia w Krakowie kończy obroną pracy doktorskiej zatytułowanej: "Parafie dekanatu piekarskiego w XVII i XVIII w." Dążąc do dalszego poszerzania swojej wiedzy zapisał się na podyplomowe studia archiwalno-biblioteczne w Warszawie. W tym samym czasie prowadzi działalność w sodalicjach mariańskich i udaje mu się doprowadzić do odbycia 16 sierpnia 1946 roku pierwszej młodzieżowej pielgrzymki do Częstochowy. Po zakończeniu wojny kontynuuje działalność w ZHP, którą w latach pięćdziesiątych, w związku z ograniczeniem swobody działania ZHP w dotychczasowej formie, przenosi na niwę PTTK. Zakłada szkolne koło PTTK w liceum w Piekarach Śląskich, organizuje liczne wędrówki krajoznawcze po kraju, prowadzi wykłady na kursach przewodnickich, rekolekcje górskie, działa w Komisji Krajoznawczej ZG PTTK. W 1967 roku rozpoczął prowadzenie zajęć z doktorantami na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, wykłada w Seminarium Duchownym Ojców Franciszkanów w Panewnikach, Śląskim Wyższym Seminarium Duchownym w Krakowie, Wyższym Instytucie Katechetycznym Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie, pracuje w Kurii Diecezjalnej w Katowicach w Zespole Cenzorów Książek i Komisji Oceny Prac Proboszczowskich. Jego praca z młodzieżą przybiera różne formy, zapewne te, które lubi najbardziej. W roku 1958 organizuje Ogólnopolską Pielgrzymkę Młodzieży Żeńskiej do Częstochowy, w tym samym roku powierzono Mu funkcję Krajowego Duszpasterza Pracującej Młodzieży Żeńskiej, później Krajowego Duszpasterza Młodzieży. Sprawując tę ostatnią funkcję był jednym ze współorganizatorów Światowych Dni Młodzieży w Rzymie, Buenos Aires, Santiago de Compostela, Częstochowie i Denver. W roku 1961 powołano Go do składu Komisji Maryjnej Episkopatu Polski, w której kierował Podkomisją Sanktuariów Maryjnych i zajmował się ruchem pielgrzymkowym w kraju. W latach 70-tych minionego wieku powierzono mu misję zorganizowania duszpasterstwa Polaków pracujących w krajach RWPG. Współpracuje z Papieską Radą Laikatu, Papieską Radą Ludzi w Drodze - zajmującą się turystyką i ruchem pielgrzymkowym na świecie. Oprócz rozlicznych zajęć wynikających ze sprawowanych funkcji znajduje również czas na pracę naukową. Bibliografia Jego opublikowanych prac dotyczących dziejów kościoła, historii i geografii Śląska obejmuje kilkadziesiąt pozycji.

Spotkanie z wybitnym Katowiczaninem w salach Muzeum Historii Katowic było okazją do sentymentalnego spaceru po Katowicach, których już nie ma, po latach i miejscach harcerskiej służby oraz posługi kapłańskiej sprawowanej przez księdza Jerzego. Przewodnikiem był sam Jubilat, wędrówka była ilustrowana zgromadzonymi zdjęciami, dokumentami, odznaczeniami, przedmiotami ważnymi w podejmowanych przez Niego dziełach, nie zabrakło wśród nich również i tych związanych z działalnością w Polskim Towarzystwie Turystyczno - Krajoznawczym. Chyba wszyscy uczestnicy tego niezwykłego spotkania z Nim poszukiwali odpowiedzi na pytanie: jak On to robi, że ciągle chce mu się chcieć? Czy znaleźli? Chyba tak.

Roman Bargieł

Wydawca: ZG PTTK, ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa
Adres redakcji: Zarząd Główny PTTK
ul. Senatorska 11, 00-075 Warszawa,
tel. 22 826-22-51, fax (22) 826-22-05,
e-mail: ageg@wp.pl
Kolegium redakcyjne: Andrzej Gordon (redaktor naczelny), Maria Janowicz (sekretarz redakcji), Łukasz Aranowski, Ryszard Kunce, Halina Mankiewicz, Cecylia Szpura, Bogusław Wdowczyk,
Redakcja zastrzega sobie prawo skracania i adiustacji tekstów.
Korekta: Renata Otolińska
ORIENT